Menno Voorwinde, 28 oktober 2025
Het probleem van de verkiezingen morgen is dat we vanuit een poel van complete gekte, waar we de afgelopen tijd rondjes in hebben gedraaid, plotseling weer normaal moeten gaan denken. De redelijkheid moet weer in de breinen terugkeren, zodat we een plausibele inschatting kunnen maken wie in staat is om de teloorgang van onze democratie, natuur en morele waarden te stoppen. En het is een haastklus.
Kunnen we dat nog wel? Ik vraag het me af.
Nu ben ik zelf een groot liefhebber van gekte, maar die moet je vooral niet in de politiek gaan toepassen. Althans, niet de gekte die er nu heerst. Laat de gekte een persoonlijke inspiratiebron zijn om – ik noem maar wat – columns of boeken te schrijven. De parels van de literatuur komen niet zelden uit volkomen ontspoorde breinen. Gekte heeft vele vormen. Dat op zich is niet gek. De stille, ingetogen versie, die meestal onder de veilige beschutting van het schedeldak tekeer gaat, is verreweg de fijnste. De zichtbare gekte om ons heen, die vaak ontaard in blinde, ongegronde, feitenvrije woede, is de Temu-tumor van de gekte. ‘Er is een dunne lijn tussen gekte en genialiteit,’ is het gangbare gezegde. Ik denk dat gekte een voorwaarde is voor genialiteit. De juiste gekte, welteverstaan.
Maar goed, terug naar gestoorde realiteit. De Temu-gekte van het nu. Het ‘kookhoogtepunt’ in de verkiezingscampagne nadert. En dat zo kort na een kabinetsperiode die, qua gevaarlijk domme temu-gekte, zijn weerga niet kent. Het dolt me nog steeds en dan moet ik ook nog een weloverwogen keus maken in een depressief stemmend stemhokje. Het is ook mijn eigen schuld. Want ik kijk alles. Een nieuwsjunk. Het lot van de junk is eeuwigdurend. Ik mag dan de zelfdestructieve versies van een junkbestaan decennia geleden al hebben afgezworen, maar dat laat een leegte achter die gevuld moet worden. Dat is geen keuze. Dat is instinctieve dwang. Dus heb ik mijzelf vol overgave gestort in de leegte van het nieuws.
Wat dat betreft ben ik de flodderfiguranten die Nederland naar de Filistijnen hielpen dankbaar. Maar het was wel veel. Héél veel. Normale mensen zouden er zomaar aan onderdoor kunnen gaan. Gelukkig ben ik gek genoeg om het allemaal te kunnen vermalen. Het was wel op het randje.
Na de dubbele val van Circus Schoof was de verkiezingscampagne de volgende hel. Ik kreeg het pas op een rijtje toen ik besefte dat ik voortdurend een déjà vu van alle voorgaande campagnes had. Oude woorden waren voor nieuwe ingeruild, maar dat verhoedde nauwelijks het schokkende gebrek aan vernieuwing. De eeuwige markt waarin doorgeregende en in partijponcho’s gehesen partijleiders flyers uitdelen, die volgens mij nog nooit iemand hebben overtuigd. Het deur aan deur gaan bij ‘de mensen thuis.’ De ‘fijne gesprekken’ die door lijsttrekkers met ‘gewone mensen’ zijn gevoerd. De landschapsvervuiling door de wanstaltige billboards volgeplakt met nietszeggende posters van lachende gezichten. Het gaat elke verkiezingscampagne op precies dezelfde manier. Alleen de gezichten, de woorden en vooral de hoeveelheden zijn anders. Want wat was het een ongelofelijke lawine aan duiders, peilers, columnisten, reportagemakers, ‘deskundigen’ en programma’s – omroepbreed – die dag in dag uit aandacht aan de politiek in verkiezingstijd spendeerden.
Mijn arendsoog volgt alles, maar de laatste tijd vooral de zogenaamde ‘zwevende kiezer’. De conclusie is verbijsterend simpel. Bijna niemand van die zwevers heeft zich verdiept in inhoud. Zelfs niet een beetje. Vooral jonge mensen vallen op. Als mensen tussen vier partijen zweven en twee daarvan zijn BBB en PvdD, dan heb je je echt niet verdiept. Natuurlijk zijn er zat jongeren die zich wel verdiepen, maar die zweven hooguit in een hoek waar ze toch al zaten. De oude garde – mijn leeftijdscategorie – doet me vaak in schaamte wegzakken. Daar zitten ook zwevers en die zweven in een hoek waar het stinkt. De bruine hoek die bevolkt wordt door, met name PVV en JA21, met de BBB als fanclub. Mijn gekte kan de Temu gekte van mijn leeftijdsgenoten niet inpassen. Hun ouders en/of grootouders hebben WOII meegemaakt. Dan is het onmogelijk om op die partijen te stemmen. En toch gebeurt dat massaal.
Gelukkig kan de Temu-meute een pauze inlassen, want Marco Borsato staat voor de rechter. De zwevende kiezer zweeft al kwijlend achter de SBS6 camera de rechtbank in. Andermans misère is voor wat betreft aandacht, onverslaanbaar. Ik hoop dat het lang duurt.
Dan kan ik vast fitnessen voor de formatie.
Geef een reactie